Tạm giữ tang vật, phương tiện vi phạm hành chính và thủ tục nhận lại
“Xe bị giữ 7 ngày, hết 7 ngày ra lấy là được.” Nhiều người tin như vậy và mất thêm vài tuần đi lại vì hai lý do. Thứ nhất, 07 ngày làm việc chỉ là thời hạn tạm giữ thông thường, có thể kéo dài đến 01 tháng hoặc 02 tháng nếu vụ việc phải giải trình, xác minh. Thứ hai, hết thời hạn tạm giữ chưa phải là được nhận xe: xe chỉ được trả khi có quyết định trả lại bằng văn bản, và nếu xe bị giữ để bảo đảm thi hành quyết định xử phạt thì phải nộp phạt xong mới nhận được.
Tóm tắt
- Tang vật, phương tiện, giấy phép chỉ bị tạm giữ khi thật cần thiết: để xác định vi phạm, để ngăn chặn ngay vi phạm gây hậu quả nghiêm trọng, hoặc để bảo đảm thi hành quyết định xử phạt (khoản 1 Điều 125 Luật XLVPHC).
- Nếu chỉ bị phạt tiền, cơ quan được giữ giấy tờ thay xe theo thứ tự giấy phép lái xe, giấy phép lưu hành phương tiện, giấy tờ cần thiết khác; chỉ khi không có các giấy tờ đó mới giữ phương tiện (khoản 6 Điều 125).
- Thời hạn tạm giữ không quá 07 ngày làm việc, 10 ngày làm việc nếu phải chuyển hồ sơ; kéo dài tối đa 01 tháng hoặc 02 tháng với vụ việc phải giải trình, xác minh, phức tạp; tính từ lúc giữ thực tế (khoản 8 Điều 125).
- Phương tiện giao thông bị giữ để bảo đảm thi hành có thể được giao cho người vi phạm tự giữ tại nhà nếu có địa chỉ rõ ràng và nơi bảo quản, hoặc đặt tiền bảo lãnh không thấp hơn mức tối đa của khung phạt (Điều 14, Điều 15 Nghị định 138/2021/NĐ-CP).
- Người nhận lại chỉ trả phí lưu kho, bến bãi trong thời hạn tạm giữ hợp pháp; không phải trả nếu chủ phương tiện không có lỗi, phương tiện bị tịch thu hoặc đã được giao tự bảo quản (khoản 7 Điều 126 Luật; điểm a khoản 4 Điều 16 Nghị định 138).
Tạm giữ khác tịch thu
Tạm giữ là biện pháp ngăn chặn và bảo đảm xử lý vi phạm hành chính, không phải hình thức xử phạt (Điều 119 Luật Xử lý vi phạm hành chính 2012, sửa đổi, bổ sung bởi Luật 67/2020/QH14, Luật 88/2025/QH15 và một số luật khác, Văn bản hợp nhất số 171/2026/VBHN-LQ-VPQH ngày 30/9/2026, sau đây gọi là Luật XLVPHC). Xe bị tạm giữ vẫn thuộc quyền sở hữu của chủ xe. Chỉ khi quyết định xử phạt áp dụng hình thức tịch thu, quyền sở hữu mới chuyển sang Nhà nước.
Luật cho phép tạm giữ trong ba trường hợp (khoản 1 Điều 125):
| Mục đích | Ví dụ | Khi nào phải chấm dứt |
| Xác định vi phạm, làm rõ tình tiết, kể cả để định giá tang vật làm căn cứ xác định khung tiền phạt | Giữ lô hàng để giám định nguồn gốc, định giá | Ngay khi đã xác minh xong tình tiết |
| Ngăn chặn ngay vi phạm mà không giữ thì gây hậu quả nghiêm trọng | Giữ xe của người điều khiển đang say rượu | Khi hành vi không còn gây nguy hiểm |
| Bảo đảm thi hành quyết định xử phạt | Giữ giấy phép lái xe cho đến khi nộp phạt | Khi quyết định xử phạt được thi hành xong |
Người có quyền ra quyết định tạm giữ là người có thẩm quyền áp dụng hình thức tịch thu, và thẩm quyền này không phụ thuộc giá trị tang vật (khoản 3 Điều 125). Chiến sĩ lập biên bản tạm giữ tại chỗ phải báo cáo người có thẩm quyền trong 24 giờ để ra quyết định tạm giữ; không có quyết định thì phải trả lại ngay (điểm c, điểm d khoản 4 Điều 125). Nếu bạn có biên bản tạm giữ nhưng sau vài ngày không nhận được quyết định tạm giữ, đây là điểm đầu tiên cần hỏi.
Tang vật bị tạm giữ phải được niêm phong ngay trước mặt người vi phạm, trừ động vật, thực vật sống, hàng dễ hư hỏng, khó bảo quản; nếu người vi phạm vắng mặt thì niêm phong trước mặt đại diện gia đình, tổ chức, chính quyền cấp xã hoặc ít nhất 01 người chứng kiến (khoản 5a, khoản 5b Điều 125). Biên bản tạm giữ phải ghi tên, số lượng, chủng loại, tình trạng của tài sản (khoản 9 Điều 125). Hãy đọc kỹ phần tình trạng trước khi ký: đó là căn cứ để đối chiếu khi bạn nhận lại.
Chỉ bị phạt tiền thì giữ giấy tờ, không giữ xe
Với vi phạm chỉ bị phạt tiền, người có thẩm quyền được giữ một trong các giấy tờ theo thứ tự: giấy phép lái xe, giấy phép lưu hành phương tiện, giấy tờ cần thiết khác liên quan đến tang vật, phương tiện, cho đến khi bạn chấp hành xong quyết định. Chỉ khi không có các giấy tờ đó, cơ quan mới giữ phương tiện (khoản 6 Điều 125 Luật XLVPHC).
Quy định này có thứ tự ưu tiên. Một người có giấy phép lái xe hợp lệ, vi phạm chỉ bị phạt tiền, mà bị giữ xe để bảo đảm nộp phạt là trái khoản 6 Điều 125. Lưu ý rằng nghị định xử phạt giao thông có thể quy định riêng việc tạm giữ phương tiện trước khi ra quyết định đối với một số hành vi như vi phạm nồng độ cồn, không có giấy phép lái xe; đó là tạm giữ để ngăn chặn, không phải để bảo đảm nộp phạt.
Giấy phép bị giữ để bảo đảm thi hành phải được trả ngay khi bạn thi hành xong quyết định (khoản 2 Điều 126). Nếu nộp phạt bằng chuyển khoản, người tạm giữ phải gửi trả qua bưu điện trong 05 ngày làm việc kể từ ngày tiền phạt vào tài khoản Kho bạc (điểm c khoản 2 Điều 20 Nghị định 118/2021/NĐ-CP, sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định 68/2025/NĐ-CP và Nghị định 190/2025/NĐ-CP). Hạn nộp phạt, cách nộp và ngày được coi là đã nộp có tại bài nộp phạt vi phạm hành chính.
Xe bị tạm giữ bao lâu
| Loại vụ việc | Thời hạn tạm giữ tối đa | Căn cứ |
| Thông thường | 07 ngày làm việc kể từ ngày tạm giữ | Khoản 8 Điều 125 |
| Phải chuyển hồ sơ cho người có thẩm quyền xử phạt | 10 ngày làm việc | Khoản 8 Điều 125 |
| Người vi phạm yêu cầu giải trình hoặc phải xác minh tình tiết | Có thể kéo dài đến 01 tháng | Khoản 8 Điều 125; điểm b khoản 1 Điều 66 |
| Vụ việc đặc biệt nghiêm trọng, nhiều tình tiết phức tạp | Có thể kéo dài đến 02 tháng | Khoản 8 Điều 125; điểm c khoản 1 Điều 66 |
| Tạm giữ để bảo đảm thi hành quyết định xử phạt | Đến khi quyết định được thi hành xong | Khoản 8 Điều 125 |
Ba nguyên tắc đi kèm:
- Thời hạn tính từ thời điểm tang vật, phương tiện bị giữ thực tế, không phải từ ngày ra quyết định tạm giữ.
- Thời hạn tạm giữ không vượt quá thời hạn ra quyết định xử phạt tại Điều 66. Nếu cơ quan đã hết hạn ra quyết định xử phạt thì cũng không còn căn cứ để tiếp tục giữ với mục đích xác minh (thời hạn ra quyết định được trình bày ở bài thời hiệu xử phạt vi phạm hành chính).
- Kéo dài thời hạn phải có quyết định bằng văn bản của người có thẩm quyền tạm giữ.
Khi đã có quyết định xử phạt, mục đích “xác minh” kết thúc. Nếu quyết định xử phạt không tịch thu phương tiện, phương tiện phải được trả, hoặc chuyển sang giữ để bảo đảm thi hành nếu bạn chưa nộp phạt.
Xin giữ xe tại nhà hoặc đặt tiền bảo lãnh
Phương tiện giao thông bị tạm giữ để bảo đảm thi hành quyết định xử phạt có thể được giao cho người vi phạm giữ, bảo quản dưới sự quản lý của cơ quan có thẩm quyền (khoản 10 Điều 125 Luật XLVPHC). Nghị định 138/2021/NĐ-CP quy định về quản lý, bảo quản tang vật, phương tiện vi phạm hành chính bị tạm giữ, tịch thu, sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định 47/2026/NĐ-CP có hiệu lực từ 15/3/2026 (sau đây gọi là Nghị định 138) hướng dẫn hai cách:
| Tự giữ, bảo quản | Đặt tiền bảo lãnh | |
| Điều kiện | Cá nhân có nơi thường trú, tạm trú còn thời hạn hoặc giấy xác nhận nơi công tác; tổ chức có địa chỉ hoạt động rõ ràng; có nơi giữ, bảo quản phương tiện | Có khả năng tài chính đặt tiền bảo lãnh |
| Hồ sơ | Đơn gửi người có thẩm quyền tạm giữ, ghi thông tin người vi phạm, phương tiện, nơi bảo quản | Đơn tương tự, kèm đề nghị đặt tiền |
| Thời hạn trả lời | 02 ngày làm việc, vụ phức tạp 03 ngày làm việc; từ chối phải trả lời bằng văn bản có lý do | Như bên trái |
| Bảo đảm | Cơ quan giữ giấy chứng nhận đăng ký xe | Tiền bảo lãnh ít nhất bằng mức tối đa của khung tiền phạt (tổng mức tối đa nếu nhiều hành vi) |
| Căn cứ | Khoản 1, khoản 2 Điều 14 Nghị định 138 | Điều 15 Nghị định 138 |
Không được giao tự giữ trong năm trường hợp: phương tiện là vật chứng vụ án hình sự; dùng để đua xe trái phép, chống người thi hành công vụ, gây rối trật tự công cộng hoặc gây tai nạn giao thông; không có giấy đăng ký hoặc giấy đăng ký giả, bị sửa chữa; biển số giả, số khung, số máy bị thay đổi, bị xóa; phương tiện sẽ bị tịch thu (khoản 7 Điều 14 Nghị định 138).
Được giao tự giữ không có nghĩa là được sử dụng. Trong thời gian này bạn không được cho phương tiện tham gia giao thông và không được tự ý đổi nơi giữ khi chưa có văn bản đồng ý, trừ khi phải di chuyển gấp vì thiên tai, hỏa hoạn và báo ngay sau đó. Vi phạm thì phương tiện bị đưa về bãi, bạn chịu chi phí; làm mất, bán, cầm cố, đánh tráo phương tiện thì phải chịu trách nhiệm theo pháp luật (khoản 4, 5, 6 Điều 14 Nghị định 138). Bù lại, thời gian tự giữ không phát sinh phí lưu kho, bến bãi.
Thủ tục nhận lại tang vật, phương tiện
Nghị định 47/2026/NĐ-CP đã sửa đổi đáng kể Điều 16 Nghị định 138 về việc trả lại:
- Phải có quyết định trả lại bằng văn bản của người đã ra quyết định tạm giữ. Quyết định có thể được thông báo cho bạn qua ứng dụng định danh quốc gia (VNeID), thư điện tử, số điện thoại hoặc hình thức phù hợp khác (khoản 1 Điều 16 Nghị định 138 sửa đổi).
- Người đến nhận phải là người vi phạm, chủ sở hữu, người quản lý, người sử dụng hợp pháp, đại diện tổ chức vi phạm, hoặc đại diện tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài, tổ chức mua bán, xử lý nợ đã được ghi trong quyết định tạm giữ. Người khác đến nhận thay phải có văn bản ủy quyền theo quy định của pháp luật (điểm a khoản 2 Điều 16 sửa đổi).
- Người quản lý bãi kiểm tra quyết định trả lại và thẻ căn cước, căn cước điện tử hoặc thẻ căn cước công dân của người đến nhận.
- Hai bên đối chiếu chủng loại, số lượng, chất lượng, đặc điểm, hiện trạng với biên bản tạm giữ và lập biên bản giao nhận (điểm b khoản 2 Điều 16).
Bạn có quyền kiểm tra tài sản trước khi nhận và yêu cầu lập biên bản nếu tài sản bị mất, đánh tráo, hư hỏng, thiếu hụt trong thời gian tạm giữ, để yêu cầu bồi thường (khoản 2, khoản 3 Điều 10 Nghị định 138). Người ra quyết định tạm giữ phải bồi thường khi tang vật, phương tiện bị mất, bán trái quy định, đánh tráo, hư hỏng, mất linh kiện, thay thế (khoản 5 Điều 125 Luật XLVPHC). Đừng ký vào dòng “đã nhận đủ, đúng hiện trạng” khi chưa kiểm tra.
Một số trường hợp được nhận lại sớm hơn:
- Được nộp tiền phạt nhiều lần: nhận lại tang vật, phương tiện sau khi nộp lần đầu (đoạn 2 khoản 2 Điều 125 Luật).
- Được hoãn, giảm, miễn tiền phạt: được nhận lại giấy tờ, tang vật, phương tiện giữ để bảo đảm thi hành (khoản 3 Điều 76, khoản 7 Điều 77 Luật). Điều kiện có tại bài miễn giảm tiền phạt vi phạm hành chính.
Phương tiện của người khác, phương tiện đang thế chấp
Người vi phạm và chủ phương tiện thường không phải là một. Khoản 1 Điều 126 Luật XLVPHC xử lý ba tình huống:
| Tình huống | Hệ quả |
| Phương tiện bị chiếm đoạt, sử dụng trái phép để vi phạm, thuộc trường hợp bị tịch thu | Trả lại cho chủ sở hữu, người quản lý, người sử dụng hợp pháp; người vi phạm phải nộp khoản tiền tương đương trị giá phương tiện. Nếu chủ sở hữu có lỗi cố ý để người vi phạm sử dụng (Điều 26 Luật) thì phương tiện vẫn bị tịch thu |
| Phương tiện thuộc trường hợp bị tịch thu nhưng đã đăng ký thế chấp | Bên nhận thế chấp được nhận lại phương tiện hoặc trị giá tương ứng nghĩa vụ được bảo đảm; người vi phạm nộp khoản tiền tương đương trị giá vào ngân sách |
| Phương tiện là tài sản bảo đảm của khoản nợ xấu, không bị tịch thu | Trả lại theo đề nghị của tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài, tổ chức mua bán, xử lý nợ |
Xe cho mượn, cho thuê không đương nhiên là “sử dụng trái phép”. Nếu chủ xe tự nguyện giao xe, đó là quan hệ dân sự giữa chủ xe và người mượn; xe được trả theo quyết định của cơ quan có thẩm quyền khi không bị tịch thu, và chủ xe có thể đến nhận với giấy đăng ký xe và căn cước.
Phí lưu kho, bến bãi
Người có tang vật, phương tiện bị tạm giữ chỉ phải trả phí lưu kho, bến bãi, bảo quản trong thời gian tạm giữ theo khoản 8 Điều 125 (khoản 7 Điều 126 Luật XLVPHC). Nghĩa là thời gian bãi giữ xe quá thời hạn tạm giữ hợp pháp vì cơ quan chậm ra quyết định không phải là thời gian bạn phải trả tiền.
Không thu phí trong ba trường hợp (khoản 7 Điều 126 Luật; điểm a khoản 4 Điều 16 Nghị định 138):
- Chủ tang vật, phương tiện không có lỗi trong việc vi phạm hành chính.
- Tang vật, phương tiện bị tịch thu.
- Người vi phạm được giao tự giữ, bảo quản phương tiện theo Điều 14, Điều 15 Nghị định 138.
Mức phí áp dụng theo pháp luật về giá (điểm c khoản 4 Điều 16 Nghị định 138), tức theo quyết định giá của địa phương nơi có bãi. Bạn có quyền yêu cầu bảng tính ghi rõ số ngày, đơn giá và văn bản quy định đơn giá trước khi nộp.
Hàng dễ hư hỏng và tài sản không ai đến nhận
Với hàng hóa, vật phẩm dễ hư hỏng, người ra quyết định tạm giữ phải tổ chức bán ngay theo giá thị trường, lập biên bản; tiền bán gửi vào tài khoản tạm giữ tại Kho bạc. Nếu sau đó hàng bị tịch thu, tiền nộp ngân sách; nếu không bị tịch thu, tiền được trả cho chủ sở hữu, người quản lý, người sử dụng hợp pháp (khoản 3 Điều 126 Luật XLVPHC). Thứ bạn nhận lại là số tiền bán được, không phải giá nhập hàng. Vì vậy khi được báo sắp bán, hãy đề nghị ghi rõ số lượng, hiện trạng, đơn giá và căn cứ giá trong biên bản bán. Người tạm giữ để hàng dễ hư hỏng bị hư hỏng, thất thoát thì phải bồi thường (điểm đ khoản 4 Điều 125).
Hết thời hạn tạm giữ để xác minh hoặc ngăn chặn mà không ai đến nhận, không có lý do chính đáng (khoản 4 Điều 126 Luật):
| Trường hợp | Thông báo | Sau đó |
| Xác định được người vi phạm, chủ sở hữu | 02 lần: lần 1 trong 03 ngày làm việc từ khi hết hạn tạm giữ; lần 2 trong 07 ngày làm việc từ lần 1 | Hết 01 tháng kể từ lần thông báo thứ hai mà không đến nhận thì ra quyết định tịch thu trong 05 ngày làm việc |
| Không xác định được người vi phạm, chủ sở hữu | 02 lần trên phương tiện thông tin đại chúng, cùng mốc như trên | Hết 01 năm kể từ lần thông báo thứ hai thì ra quyết định tịch thu trong 05 ngày làm việc |
Với tài sản không xác định được chủ, Nghị định 47/2026/NĐ-CP bổ sung Điều 17a vào Nghị định 138: hàng có khả năng hư hỏng, suy giảm chất lượng (thực phẩm tươi sống, thuốc còn hạn dưới 60 ngày, hàng hóa còn hạn dưới 30 ngày, hàng thời vụ, hàng điện tử…) được bán ngay, không qua đấu giá; hàng có nguy cơ cháy nổ, gây ô nhiễm được tiêu hủy bởi hội đồng tiêu hủy. Với phương tiện giữ để bảo đảm thi hành mà người vi phạm không nộp phạt, sau 05 ngày làm việc kể từ khi hết thời hạn thi hành, phương tiện được chuyển cho người có thẩm quyền cưỡng chế để kê biên, bán đấu giá (khoản 4a Điều 126 Luật).
Khi bị giữ quá hạn hoặc từ chối trả
Quyết định tạm giữ, quyết định kéo dài thời hạn tạm giữ và việc từ chối trả lại là quyết định, hành vi hành chính có thể bị khiếu nại, tố cáo, kiến nghị (khoản 1 Điều 10 Nghị định 138). Thực tế, một văn bản đề nghị nêu rõ ngày giữ thực tế, căn cứ chấm dứt tạm giữ tại khoản 2 Điều 125 và yêu cầu ra quyết định trả lại thường giải quyết được việc nhanh hơn khiếu nại. Nếu không có kết quả, thủ tục khiếu nại được trình bày ở bài khiếu nại quyết định xử phạt.
Tình huống tư vấn
Anh K. mượn ô tô của anh trai và bị kiểm tra nồng độ cồn. Xe bị tạm giữ ngày 07/9/2026 theo nghị định xử phạt giao thông. Quyết định xử phạt ban hành ngày 15/9/2026, phạt tiền và tước giấy phép lái xe, không tịch thu xe. Anh K. nộp phạt ngày 17/9/2026. Đến ngày 06/10/2026 anh mới nhận được thông báo đến nhận xe, kèm bảng tính phí bãi 29 ngày.
Chúng tôi đối chiếu ba điểm. Về thời hạn, xe bị giữ thực tế từ 07/9/2026; quyết định xử phạt ra ngày 15/9/2026, vẫn trong 07 ngày làm việc của khoản 8 Điều 125. Từ khi có quyết định không tịch thu và anh K. nộp phạt xong ngày 17/9/2026, căn cứ tạm giữ đã chấm dứt theo khoản 2 Điều 125, xe phải được trả. Khoảng từ 18/9 đến 06/10/2026 là thời gian giữ ngoài căn cứ, không thuộc thời gian tạm giữ theo khoản 8 Điều 125. Về chủ xe, người anh cho mượn xe khi anh K. có giấy phép lái xe hợp lệ, không biết em mình đã uống rượu, nên có cơ sở cho rằng chủ xe không có lỗi; theo khoản 7 Điều 126, khi chủ phương tiện không có lỗi thì không thu phí bãi.
Chúng tôi gửi văn bản đề nghị điều chỉnh bảng tính phí, nêu cả hai lập luận. Cơ quan chấp nhận lập luận thứ nhất, chỉ thu phí cho 11 ngày, từ 07/9 đến 17/9/2026, gồm thời gian giữ để xác minh và hai ngày giữ để bảo đảm thi hành cho đến khi anh K. nộp phạt; lập luận thứ hai không được chấp nhận vì cơ quan cho rằng người vi phạm vẫn phải trả phí. Người anh trai đến nhận xe với giấy đăng ký xe và căn cước, không cần ủy quyền vì là chủ sở hữu. Số phí phải nộp còn khoảng một phần ba so với bảng tính ban đầu. Nếu muốn theo đến cùng lập luận về chủ xe không có lỗi, anh K. có thể khiếu nại phần thu phí này.
Câu hỏi thường gặp
Xe bị tạm giữ bao lâu thì được lấy?
Thời hạn tạm giữ thông thường là 07 ngày làm việc, có thể kéo dài đến 01 tháng hoặc 02 tháng với vụ việc phải giải trình, xác minh (khoản 8 Điều 125 Luật XLVPHC). Nhưng xe chỉ được trả khi có quyết định trả lại; nếu xe giữ để bảo đảm thi hành thì phải nộp phạt xong.
Bị phạt tiền có bị giữ xe không?
Nếu chỉ bị phạt tiền, cơ quan giữ giấy phép lái xe hoặc giấy tờ khác theo thứ tự trước, chỉ giữ xe khi bạn không có các giấy tờ đó (khoản 6 Điều 125). Một số hành vi giao thông bị tạm giữ phương tiện ngay để ngăn chặn theo nghị định chuyên ngành, đây là trường hợp khác.
Người khác đến nhận xe thay có được không?
Phí bãi giữ xe có phải trả không?
Có, cho thời gian tạm giữ hợp pháp, theo đơn giá địa phương. Không phải trả nếu chủ phương tiện không có lỗi, phương tiện bị tịch thu hoặc bạn đã được giao tự giữ xe (khoản 7 Điều 126 Luật; điểm a khoản 4 Điều 16 Nghị định 138).
Xe bị giữ có được mang về nhà giữ không?
Có thể, nếu xe bị giữ để bảo đảm thi hành quyết định xử phạt, bạn có địa chỉ rõ ràng và nơi bảo quản, hoặc đặt tiền bảo lãnh. Cơ quan trả lời trong 02 ngày làm việc. Bạn không được dùng xe tham gia giao thông trong thời gian này (Điều 14, Điều 15 Nghị định 138).
Xe bị mất đồ, trầy xước trong bãi thì đòi bồi thường thế nào?
Kiểm tra trước khi ký nhận, yêu cầu lập biên bản ghi rõ phần mất, hư hỏng so với biên bản tạm giữ, sau đó yêu cầu cơ quan của người quản lý bồi thường (khoản 3 Điều 10 Nghị định 138; khoản 5 Điều 125 Luật XLVPHC).
Không đến lấy xe thì bị xử lý thế nào?
Mỗi ngày xe nằm bãi là một khoản phí, và với xe kinh doanh vận tải còn là doanh thu mất đi. Nếu phương tiện, hàng hóa của bạn bị giữ quá hạn, bị từ chối trả hoặc bị tính phí không đúng, luật sư hành chính của chúng tôi có thể hỗ trợ.
